تبلیغات
دعای فرج برترین110 - امر به معروف و نهی از منکر، راهبردی برای تضمین سلامت جامعه

امر به معروف و نهی از منکر، راهبردی برای تضمین سلامت جامعه

اسلام برای تضمین سلامت جامعه و رهایی و در امان ماندن انسان در برابر این توطئه و خطر عظیم، راهبرد اصولی و اساسی امر به معروف و نهى از منكر را پیش‌بینی کرده است

پایگاه بصیرت، در باب فواید امر‌ به معروف و نهی از منکر و نقش آن در حفظ سلامت و تثبیت امنیت جامعه سخن‌های فراوانی بیان شده و ضرورت توجه و تحقق فراگیر آن همواره مورد تأکید مسئولین و علمای دین قرار داشته است، اما چنانچه قرار باشد علت کم‌توجهی جامعه نسبت به این فریضه الهی را مورد واکاوی و بررسی قرار دهیم، قبل از هر چیز باید «مترقی‌ترین اصل اسلامی یعنی امر‌ به معروف و نهی از منکر» را به درستی شناخته و سپس علت محجوریت آن را جویا شویم، چرا که بی‌شک شناخت درست از این موضوع و آگاهی از آثار مطلوب آن بر سلامت و امنیت جامعه، می‌تواند نقش تأثیرگذاری در ترویج و تعمیم این واجب اسلامی داشته باشد.

معنا و مفهوم امر به معروف و نهی از منکر:

رهبر فرزانه انقلاب(دامه برکاته) در خطبه‌های نماز جمعه تاریخ 25/9/79 در بیان تعریف بخش همگانی امر به معروف و نهی از منکر یعنی امربه معروف و نهی از منکر زبانی می‌فرمایند: «البته ما باید تأسّف بخوریم از اینكه معناى امر به معروف و نهى از منكر درست تشریح نمى‏شود. امر به معروف، یعنى دیگران را به كارهاى نیك امر كردن. نهى از منكر، یعنى دیگران را از كارهاى بد نهى كردن. امر و نهى، فقط زبان و گفتن است. البته یك مرحله‏ى قبل از زبان هم دارد كه مرحله‏ى قلب است و اگر آن مرحله باشد، امر به معروفِ زبانى، كامل خواهد شد.»

ایشان در ادامه افزودند: «اگر معناى امر به معروف و نهى از منكر و حدود آن براى مردم روشن شود، معلوم خواهد شد یكى از نوترین، شیرین‏ترین، كارآمدترین و كارسازترین شیوه‏هاى تعامل اجتماعى، همین امر به معروف و نهى از منكر است و بعضى افراد دیگر درنمى‏آیند بگویند «آقا! این فضولى كردن است»! نه؛ این همكارى كردن است؛ این نظارتِ عمومى است؛ این كمك به شیوعِ خیر است؛ این كمك به محدود كردنِ بدى و شرّ است؛ كمك به این است كه در جامعه‏ى اسلامى، گناه، همیشه گناه تلقّى شود.»

فلسفه‌ی تأکید اسلام بر اجرای امر به معروف و نهی از منکر:

از بدو خلقت بشر؛ اراده الهی بر آن استوار بوده تا انسان برای انتخاب مسیر زندگی و گزینش راه حق و باطل آزاد و مُخَیر باشد و همین اختیار عمل سبب شده تا این موجود سرکش و برتری‌جو، گاه با اتکاء به قدرت ایمان و تقوای خود در مسیر درست و گاه در اسارت هوای نفس و خودخواهی، در ورطه تباهی و گناه گام برداشته و محیط اطراف خود را گرفتار ناهنجاری‌های رفتاری خود سازد.

اگرچه خداوند برای نجات انسان از این گرفتاری، با ارسال پیامبران(ص) اسباب هدایت آنها را نیز مهیا ساخته، اما با گسترش جوامع و نفوذ شیطان بر دل و جان افراد، به تدریج دامنه فساد بر روی زمین افزایش یافت و به موازات آن تقابل بین حق و باطل نیز شدت گرفت و جبهه‌های جدیدی‌تری در این مسیر گشوده شد.  

رهبر معظم انقلاب(دامه برکاته) در بیانات خود در دیدار با مسئولان صدا و سیماى جمهورى اسلامى ایران در تاریخ 7/5/69 در این رابطه می‌فرمایند: «دنیاى امروز، یك دنیاى سرشار از فساد و غرقه‏ى در فساد است؛ اینكه اصلاً مُنكِر [نفی‌کننده] ندارد. لازم نیست كه آدم آخوند و مقدس‏مآب باشد، تا بگوید این دنیا، دنیاى فاسدى است. دنیا، دنیایى است كه در آن، سیاست در خدمت دوشیدن و داغ كردن انسان‏هاست؛ دنیایى است كه در آن، پول براى قشر عظیمى كه قدرت هم در دست آن‏هاست معبود و مطلوب نهایى است و هیچ‏كدام از ایده‏آل‏هاى بشرى براى آن‏ها مطرح نیست. این كمپانى‏داران و این اداره‏كنندگان سیاست و اقتصاد دنیا را نگاه كنید؛ این‏ها چه كسانى هستند؟ آیا براى این‏ها، آرمان‏هاى بشرى یك‏ذره مطرح است؟».

ایشان بار دیگر در تاریخ 26/2/75 در آستانه‏ى ماه محرم در دیدار روحانیون و مبلغان، می‌افزایند: «بدیهى است كه در جامعه، فساد به وجود مى‏آید. هیچ اجتماع بشرى نیست كه در آن، فساد به وجود نیاید. این فساد، چگونه باید برطرف شود؟ بعضى كسان تا چشمشان به مظاهر فساد مى‏افتد، مى‏گویند «پس مسئولین كجایند كه بیایند فساد را از بین ببرند؟!» غالباً فسادى را كه به چشم مى‏بینند فریاد برمى‏آورند و سراغ از مسئولین مى‏گیرند. اما آن فسادى كه به چشم دیده مى‏شود، خیلى كوچك‏تر از فسادهایى است كه با چشم ظاهرى در كوچه و بازار و خیابان نمى‏شود دید. كسانى كه واردند، مى‏دانند و مى‏فهمند كه فسادهاى كلان، اغلب از دیده‏ها پنهان است. لذا محیط جامعه باید به گونه‏اى باشد كه اگر در آن فسادى پدیدار شد، فرصت رشد پیدا نكند و زود از بین برود. مثل جریانهاى عظیم آب.»

ایشان امر به معروف و نهی از منکر را همانند جریان رودخانه‌ای می‌دانند که در مسیر خود هر چیز فاسدی را از بین می‌برد، حال تصور کنید در جامعه ما با شرایط کنونی دنیا چنین جریانی وجود نداشته باشد و ناهنجاری‌های اخلاقی و رفتاری به قدری گسترش یافته و تکرار شود که به یک عادت عمومی تبدیل شود و جای هنجار و ناهنجار و گناه و ثواب با یکدیگر عوض شود، آیا در چنین جامعه‌ای می‌توان به ثبات امنیت و سلامت، رشد و بهبود شرایط و تحقق عدالت امید داشت؟

راز و فلسفه تأکید اسلام بر این اصل را باید در همین نکته جستجو کرد. همانگونه که رهبر معظم انقلاب (دامه برکاته) در خطبه‌های نماز جمعه تاریخ 25/9/79 این موضوع را اینگونه مورد اشاره قرار می‌دهند: «بدترین خطرها این است كه یك روز در جامعه، گناه به عنوان ثواب معرفى شود؛ كار خوب به عنوان كار بد معرفى شود و فرهنگ‌ها عوض شود. وقتى‏كه امر به معروف و نهى از منكر در جامعه رایج شد، این موجب مى‏شود كه گناه در نظر مردم همیشه گناه بماند و تبدیل به ثواب و كار نیك نشود. بدترین توطئه‏ها علیه مردم این است كه طورى كار كنند و حرف بزنند كه كارهاى خوب كارهایى كه دین به آن‏ها امر كرده است و رشد و صلاح كشور در آن‏هاست در نظر مردم به كارهاى بد، و كارهاى بد به كارهاى خوب تبدیل شود. این خطرِ بسیار بزرگى است.»

ایشان در جریان سخنرانی29/8/87 نیز خطاب به شركت‏كنندگان در هفدهمین اجلاس سراسرى نماز می‌فرمایند: «یك چنین چیزى در وجود انسانها هست. همه‏ى انسانها مبتلا به این پیل مست در درون وجود خودشان هستند كه باید این را مهار كنند.»  

در واقع اسلام برای تضمین سلامت جامعه و رهایی و در امان ماندن انسان در برابر این توطئه و خطر عظیم، راهبرد اصولی و اساسی امر به معروف و نهى از منكر را پیش‌بینی کرده است و این همان اصلی است که مبنای شکل‌گیری حادثه عظیم عاشورا بوده است، امام خامنه‌ای(مدظله العالی) در خطبه‌های نماز جمعه تاریخ 19/3/74 در این رابطه نیز می‌فرمایند: «پس مى‏توانیم این‏طور جمع‏بندى كنیم، بگوییم: امام حسین(ع) قیام كرد تا آن واجب بزرگى را كه عبارت از تجدید بناى نظام و جامعه‏ى اسلامى، یا قیام در مقابل انحرافات بزرگ در جامعه‏ى اسلامى است، انجام دهد. این از طریق قیام و از طریق امر به معروف و نهى از منكر است؛ بلكه خودش یك مصداق بزرگِ امر به معروف و نهى از منكر است. البته این كار، گاهى به نتیجه‏ى حكومت مى‏رسد؛ امام حسین براى این آماده بود. گاهى هم به نتیجه‏ى شهادت مى‏رسد؛ براى این هم آماده بود.»

ایشان در تاریخ 21/4/74 در دیدار فرماندهان و اعضاى نیروى انتظامى با اشاره به این نکته که: «اگر مؤمنین، پرهیزكاران، باتقواها، آشنایان به معارف، معتقدین و پایبندان به ارزشهاى الهى و اسلامى، احساس كردند كه محیط اجتماعى براى آن‏ها محیط راحت و مطلوب و قابل تنفّسى است، معلوم مى‏شود كه در این جامعه، ارزشهاى الهى حاكم است.» ایشان در ادامه می‌افزایند: «نظام اسلامى باید تضمین كند كه ارزشهاى الهى حاكم باشد. آیه‏ى مباركه‏ى‏ (الّذین ان مكّنّاهم فی الارض اقاموا الصّلاة و آتُوا الزّكاة و امَروا بالمعروف و نَهوا عن المنكر)، ناظر به همین معناست؛ چون اگر در محیطى، حكّام، فرمانروایان و زمامداران، مردم را به نیكى امر كردند و از بدى بازداشتند و نماز را اقامه كردند، در آن محیط ارزشها رشد مى‏كند.» در واقع چگونگی ارزیابی حاصل کار و نقش اثرگذار این فریضه بر جامعه را مورد اشاره قرار می‌دهند. ادامه دارد ............

 منبع پایگاه بصیرت

.: Weblog Themes By VatanSkin :.